Jandarma Uzman Erbaş Atamaları
Jandarma uzman erbaşlar, sözleşme süreleri içinde değişik bölgelerde vazife görecek şekilde Jandarma Genel Komutanlığının hizmet ihtiyacı esas alınmak suretiyle atanma ve yer değiştirme işlemlerine tabi tutulur. Atama sürecinde
Atamalar, hizmetin aksatılmadan yürütülmesi esasına ve hizmet ihtiyacı prensibine uygun şekilde Jandarma Genel Komutanlığınca resen veya personelin isteğine uygun yapılır. Uzman erbaşların atamalarında aşağıdaki kriterler dikkate alınır;
a) Mesleki gelişim durumu,
b) Kadro ihtiyaçları,
c) Hizmet bölgesinde hizmet süresi veya varsa zorunlu hizmet süresi,
d) Kendisinin, eşinin veya bakmakla yükümlü olduğu çocuklarının atamaya esas hayati önemi haiz sağlık durumları veya bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya mahkeme kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşin hayati önemi haiz sağlık durumları,
e) Hizmet safahatı,
f) Atama puanı,
ç) Branş, alt branş, ihtisas veya mesleki kurs ve nitelikleri,
g) Atanma istekleri,
ğ) Emniyet ve asayiş durumu ile idari ve zaruri nedenler
Olağanüstü durumlar, güvenlik koruculuğundan geçiş yapanlar ve mazeret nedenli atamalar haricinde uzman erbaşlar toplam nüfusu 4.000.000’u aşan iller ile belediye sınırları içindeki nüfusu 1.000.000’u aşan ilçeler hariç, kendileri ve eşlerinin evlenmeden önceki nüfusa kayıtlı oldukları illere ve ilçelere atanmaz. Kendi memleketine atanma yasağının amacı, kamu hizmetinin tarafsız ve bağımsızlığına mahal verebilecek sorunların önlenmesidir.
Peki jandarma uzman erbaşlar kendi memleketlerine hangi durumlarda atanabilir?
Askeri personelin meslek hayatı, askeri hizmetin sürekliliği ve aksamazlığı ile ailevi sorumlulukların getirdiği hassas denge üzerinde yürür. Jandarma uzman erbaşların kendi veya ailelerinin memleketlerine atama talepleri konusunda JGY 51-3(D) Uzman Erbaş Yönergesi esas alınır.
- Eş hakkında “tam bağımlı” ibareli engellilik raporu olması
Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporunda “tam bağımlı” ibareli engellilik durumunu ifade eden rapor ile birlikte başvuru yapan personelin ataması, talebi doğrultusunda kendisinin veya eşinin memleketi dahil istediği illere yapılır. Burada memlekete atama istemenin yanında istenilen diğer illere de atama talep edilebilir.
- Çocuğu için “çok ileri düzeyde özel gereksinim” ibareli ÇÖZGER raporu olması
Uzman erbaşlar “çok ileri düzeyde özel gereksinim” ibareli ÇÖZGER raporu bulunması halinde personel, kendisi veya eşinin memleketi dahil istediği ile atanma talebinde bulunabilir.
Buna göre personelin kendisi, eşi veya çocukları için “tam bağımlı” (yetişkinler için) ya da “ÇÖZGER” kapsamında “çok ileri düzeyde özel gereksinim”(çocuklar için) raporu bulunması durumunda, personele kendisi veya eşinin memleketi dahil istediği ile atanma talebinde bulunabilir. Ancak
“Çocuklar için özel gereksinimi vardır, hafif/orta/ileri düzeyde özel gereksinimi vardır” ibareli özel gereksinim raporu (ÇÖZGER) veya Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporunda “kısmi bağımlı veya bağımsız” ibareli engellilik durumunu ifade eden rapor ve yetkili hastanelerce düzenlenen atamaya esas sağlık kurulu raporu ile birlikte başvuru yapan personelin ataması, görev yaptığı ilde tedavi imkanı bulunmaması halinde raporda belirtilen ve tedavi imkanı bulunan illerden herhangi birine yapılır.
- Bakmakla yükümlü olduğu ve aynı çatı altında yaşayan anne, baba veya yargı kararıyla vasi tayin edilmesi kaydıyla kardeşinin “tam bağımlı” ibareli engellilik raporu olması
“Tam bağımlı” engelli raporu olan personelin ataması normalde tedavi imkânı olan illere ya da tercihlerine göre yapılırken; tek çocuk veya tek kardeş olanlara memleketine ya da ailesinin yanına atanma ve süre sınırı olmaksızın atama erteleme hakkı tanınır, ancak bu yolla atananlar zorunlu görev sürelerini tamamlamadan aynı gerekçeyle yeniden tayin isteyemezler.
Özetle; Tam bağımlı engelli raporuyla başvuran personelin atama kuralları şunlardır:
Genel Kural: Personelin görev yaptığı ilde tedavi imkanı yoksa, raporda belirtilen ve tedavi imkanı olan illerden birine atanır.
Ailevi İstisna: Personel ailesinin tek çocuğu veya kardeşinin tek kardeşi ise; kendi memleketine ya da ailesinin sürekli oturduğu ile atanmayı talep edebilir.
Bu yönde özel bir isteği yoksa, tercihlerine ve geçmiş hizmetlerine (safahatına) göre uygun bir yere atanır.
İstediği ile atanan personel, o bölgedeki zorunlu görev süresini bitirmeden aynı gerekçeyle yeniden atama isteyemez.
Tek çocuk/tek kardeş kontenjanından atananların, istemeleri halinde atama erteleme sürelerinde herhangi bir sınır aranmaz.
- Eşi Vefat Eden Personel
Çocuğu yoksa vefat tarihinden itibaren 1 yıl içinde talep etmek kaydıyla 1 kez istediği ile atanabilir. 18 yaşından küçük çocuğu varsa ve yeniden evlenmemişse meslek hayatı boyunca 2 kez istediği ile atanabilir.
- Çocuğu Vefat Eden Personel
Vefat tarihinden itibaren 1 yıl içinde talep etmek kaydıyla 1 kez istediği ile atanabilir.
- Eşinden Boşanan Personel
Eşinden boşanmış, yeniden evlenmemiş ve 18 yaşından küçük çocuğunun velayetine sahip personel; kadro ve hizmet ihtiyacı doğrultusunda, meslek hayatı boyunca en fazla iki kez ve en geç genel atama döneminde, kendisinin nüfusa kayıtlı olduğu veya anne-babasının en az 5 yıldır (1.825 gün) ikamet ettiği illere atanabilir.
- Şehit Yakını veya Vazife Malulü Personel
Eşi, çocuğu, kendisinin veya eşinin anne, baba ya da kardeşi şehit olan ya da kendisi/eşi vazife malulü olan personel; meslek hayatı boyunca 2 kez, kendisi ve eşinin memleketi dahil istediği bir ile atanabilir. Personel 4. ve 5. dereceli hizmet bölgelerinde görevliyse genel atama dönemini beklemeksizin bu hakkı kullanabilir.
Memleketi veya istediği ile atanma talebinin kabul edilmeyeceği durumlar
- Personelin atamalı olduğu birlikte disiplinsizliği alışkanlık haline getirmesi,
- Hizmet etkinliği ve/veya görevde saygınlığı yitirecek şekilde disiplin veya adli bir suça karışması,
- İşlemiş olduğu suç nedeniyle delillerin karartılması veya soruşturmanın selameti açısından yer değişikliğini gerektirir bir durumun tespit edilmesi veya ilgili makamdan talep edilmesi durumunda

Jandarma personelinin JGY 51-3(D) Uzman Erbaş Yönergesi kapsamında sahip olduğu; eş veya çocuk için tam bağımlı engellilik raporu, ÇÖZGER raporu, bakmakla yükümlü olunan kişilerin sağlık durumu veya vefat/boşanma gibi ailevi mazeretlere dayalı atama taleplerinin idarece reddedilmesi halinde, personelin bu işleme karşı idari dava açma hakkı bulunmaktadır. Atama talebinin reddinin tebliğinden itibaren 60 gün içerisinde idari dava açılması gerekmektedir. Atama işleminin uygulanmasıyla oluşabilecek mağduriyetlerin ve telafisi güç zararların önüne geçmek adına, dava dilekçesinde yürütmeyi durdurma talep edilmesi büyük önem arz eder. Askeri mevzuatın ve yönergelerin titizlikle incelenmesi gereken bu süreçte, hak kaybı yaşamamanız adına askeri avukat olarak büromuzdan profesyonel hukuki yardım alabilirsiniz.
Av. Kubilay REŞBER
