Türk Silahlı Kuvvetleri Jandarma Genel komutanlığı ve Sahil güvenlik Komutanlığına alınacak subay ve astsubayların sağlık şartları her alım sürecinde merak konusu olmaktadır. Dış kaynaktan alınacak subay veya astsubay adaylarının sağlık şartları  temin sürecinin kritik aşamalarından biridir. Yazılı sınav, sözlü sınav, fiziki yeterlilik geçildikten sonra adayların ciddi anlamda emek, zaman ve para harcadıkları bu sürecin sağlık kurulu aşamasında elenmek adaylar açısından son derece moral bozucu olmaktadır. Bu yazımızda TSK Sağlık Yeteneği Yönetmeliği kapsamında subay ve astsubay  adaylarının hangi sağlık şartlarını sağlaması gerektiği detaylı bir şekilde ele alınacaktır.

Subay ve Astsubay Adaylarının Sağlık Muayenesi Nerede Yapılır?

Subay ve astsubayların sağlık muayeneleri Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğine göre yapılır.   Sağlık aşaması muayeneleri Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen  sağlık kurulu raporu vermeye yetkili sağlık kuruluşlarında gerçekleştirilir. Adayların ilk muayene ve sağlık kuruluna çıkarılmaları, olumsuz kurul kararlarına yapılan itiraz muayeneleri ve hakem hastane süreçleri belirlenen yetkili sağlık kurullarında yürütülür.

Dış Kaynak Muvazzaf Subay Sağlık Şartları Nelerdir?

Dış kaynak muvazzaf subayların sağlık şartları Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin  71’inci maddesine göre değerlendirilir. Subay ve astsubay adaylarının sağlık bakımından sağlaması gereken temel kriterler şu şekilde özetlenebilir:

• Renk körlüğü (diskromatopsi) dış kaynaktan subay olmaya engeldir.
• Her iki gözde ayrı ayrı görme tam olmalıdır. Aday gözlüksüz veya gözlük taktığında görmesi tam olmalıdır. Gözlükle dahi görme tam değilse dış kaynaktan subay şartları sağlanmaz.
• Fonksiyon bozukluğu yapmamış lokalize amfizem ve kronik bronşit, amfizem, bronşiyal astma gibi obstrüktif tip akciğer hastalıkları, minimal bronşektazi, tüm gece polisomnografi testi ile apne-hipopne indeksi 5-15 (15 dahil) olan uyku apne hastaları dış kaynaktan subay olamaz.
• Dış kaynaktan subaylar ruh sağlığı ve hastalıkları yönünden tam sağlam olmalıdır.

Yukarıdaki temel sağlık şartları muharip ve yardımcı sınıf olup olmadığına bakılmaksızın dış kaynak muvazzaf subay adayları tarafından sağlanmak zorundadır.

Bu temel şartların yanında adayın muharip veya yardımcı sınıf olup olmamasına göre ayrıca ek sağlık şartları aranmaktadır.

Muharip Sınıf Muvazzaf Subay Adaylarının Sağlık Şartları

Muharip Sınıf-branş muvazzaf subaylar, Yönetmeliğin Hastalıklar Listesinin (B) ve (D) dilimlerinde sayılan hastalıkları taşımamalıdır.

Eğer A diliminde sayılan bir hastalıkları varsa Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin ekinde yer alan Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesinin “(1) Numaralı Subay ve Astsubay Adayları Değerlendirme Sütunu”nda karşılığı EK-D(1) “+” olmalıdır. Aksi halde A dilimi hastalık muharip subay olmaya engel olur.

Her bir göz için 1.00 diyoptriye kadar miyopi veya hipermetropi,  1.00 diyoptriyi aşmayan astigmatizma muharip sağlık subay olmaya engel değildir.  1.00 üstü göz derecesi muvazzaf subay olmaya engeldir.

Yardımcı Sınıf Muvazzaf Subay Adaylarının Sağlık Şartları

Yardımcı Sınıf-branş muvazzaf subaylar, Yönetmeliğin Hastalıklar Listesinin (B) ve (D) dilimlerinde sayılan hastalıkları taşımamalıdır. Eğer A diliminde sayılan bir hastalıkları varsa Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin ekinde yer alan Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesinin “(2) Numaralı Subay ve Astsubay Adayları Değerlendirme Sütunu”nda EK-D(2) karşılığı “+” olmalıdır. Aksi halde A dilimi hastalık muharip subay olmaya engel olur. Örneğin 66A-1(10 ila 19 derece düz tabanlık) maddesinin EK-D(2)’ye göre karşılığı “+” olduğu için adaya sağlam raporu verilir.

Adayların boy ve kilo sınırları, ek tabloda belirlenen standartlara göre değerlendirilir. İlgili kuvvet komutanlıkları, belirlenen alt ve üst limitlerin dışına çıkmamak kaydıyla kendi kriter aralıklarını belirleyebilir ve bu sınırları başvuru kılavuzlarında ilan eder.

Dış Kaynak Muvazzaf Astsubayların Sağlık Şartları Nelerdir?

Dış kaynak muvazzaf astsubayların sağlık şartları Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin  71’inci maddesine göre değerlendirilir. Astsubay adaylarının sağlık bakımından sağlaması gereken temel kriterler şu şekilde özetlenebilir:

• Renk körlüğü (diskromatopsi) dış kaynaktan astsubay olmaya engeldir.
• Her iki gözde ayrı ayrı görme tam olmalıdır. Aday gözlüksüz veya gözlük taktığında görmesi tam olmalıdır. Gözlükle dahi görme tam değilse dış kaynaktan astsubay şartları sağlanmaz.
• Fonksiyon bozukluğu yapmamış lokalize amfizem ve kronik bronşit, amfizem, bronşiyal astma gibi obstrüktif tip akciğer hastalıkları, minimal bronşektazi, tüm gece polisomnografi testi ile apne-hipopne indeksi 5-15 (15 dahil) olan uyku apne hastaları dış kaynaktan astsubay olamaz.
• Dış kaynaktan astsubaylar ruh sağlığı ve hastalıkları yönünden tam sağlam olmalıdır.

Yukarıdaki temel sağlık şartları muharip ve yardımcı sınıf olup olmadığına bakılmaksızın dış kaynak muvazzaf astsubay adayları tarafından sağlanmak zorundadır.

Bu temel şartların yanında adayın muharip veya yardımcı sınıf olup olmamasına göre ayrıca ek sağlık şartları aranmaktadır.

Muharip Sınıf Muvazzaf Astsubay Adaylarının Sağlık Şartları

Muharip Sınıf-branş muvazzaf astsubaylar, Yönetmeliğin Hastalıklar Listesinin (B) ve (D) dilimlerinde sayılan hastalıkları taşımamalıdır.

Eğer A diliminde sayılan bir hastalıkları varsa Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin ekinde yer alan Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesinin “(1) Numaralı Subay ve Astsubay Adayları Değerlendirme Sütunu”nda karşılığı EK-D(1) “+” olmalıdır. Aksi halde A dilimi hastalık muharip astsubay olmaya engel olur.

Her bir göz için 1.00 diyoptriye kadar miyopi veya hipermetropi,  1.00 diyoptriyi aşmayan astigmatizma muharip sağlık astsubay olmaya engel değildir.  1.00 üstü göz derecesi muvazzaf subay olmaya engeldir.

Yardımcı Sınıf Muvazzaf Subay Adaylarının Sağlık Şartları

Yardımcı Sınıf-branş muvazzaf astsubaylar, Yönetmeliğin Hastalıklar Listesinin (B) ve (D) dilimlerinde sayılan hastalıkları taşımamalıdır. Eğer A diliminde sayılan bir hastalıkları varsa Sağlık Yeteneği Yönetmeliğinin ekinde yer alan Personel Adaylarının Hastalıklara Göre Değerlendirme Çizelgesinin “(2) Numaralı Subay ve Astsubay Adayları Değerlendirme Sütunu”nda EK-D(2) karşılığı “+” olmalıdır. Aksi halde A dilimi hastalık muharip subay olmaya engel olur. Örneğin 66A-1(10 ila 19 derece düz tabanlık) maddesinin EK-D(2)’ye göre karşılığı “+” olduğu için adaya sağlam raporu verilir.

Adayların boy ve kilo sınırları, ek tabloda belirlenen standartlara göre değerlendirilir. İlgili kuvvet komutanlıkları, belirlenen alt ve üst limitlerin dışına çıkmamak kaydıyla kendi kriter aralıklarını belirleyebilir ve bu sınırları başvuru kılavuzlarında ilan eder.

Sözleşmeli Subay Ve Astsubayların Sağlık Şartları

Sözleşmeli subay ve astsubayların sağlık yetenekleri, rütbe ve kıdemce emsalleri olan kendi sınıfının veya branşının muvazzaf subay ve astsubaylarına göre değerlendirilir. Buna göre sınıfı veya branşı görevini yapacak sağlık yeteneklerine sahip olanlar görevlerine devam eder. “Sınıfının veya Branşının Uygun Kadro Görev Yerlerinde Görev Yapar” veya “Sınıfı veya Branşı  Görevini Yapamaz” kararlı sağlık kurulu raporu verilenlerin durumu bağlı bulunduğu Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından değerlendirilir.

Sözleşmeli Subay Ve Astsubayların Muvazzaf Subay Ve Astsubaylığa Geçişteki Sağlık Şartları

Muvazzaf olmak üzere başvuran sözleşmeli subay ve astsubaylarda, ruh sağlığı ve hastalıkları açısından tam sağlam olmaları şartıyla geçmek istedikleri muvazzaf subay ve astsubay rütbelerinin sağlık yetenekleri aranır. Buna göre sınıfı veya branşı görevini yapacak sağlık yeteneklerine sahip olanlar hakkında “Muvazzaf Subay/Astsubay Olur” kararlı sağlık kurulu raporu verilir. “Sınıfının veya Branşının Uygun Kadro Görev Yerlerinde Görev Yapar” veya “Sınıfı veya Branşı  Görevini Yapamaz” kararlı rapor verilenler hakkında “Muvazzaf Subay/Astsubay Olamaz” kararı verilir.

Subay ve astsubayların sağlık şartlarına ilişkin itiraz ve dava sürecine ilişkin makalemizi okumak için tıklayın.

Av. Kubilay REŞBER